Pokaż menu

Archiwum - numer 02/2001

Ważenie, Dozowanie, Pakowanie
numer 02/2001


Piotr Puk
Automatycy w Warszawie
W dniach 27-30. 03 w Warszawie, na Mokotowie, już po raz siódmy odbyły się Międzynarodowe Targi Automatyki i Pomiarów oraz, po raz drugi, Międzynarodowe Targi Pomp i Armatury Przemysłowej. Honorowy patronat nad imprezą objęli: Minister Nauki - Przewodniczący Komitetu Badań Naukowych, Ministerstwo Gospodarki, Komitet Automatyki i Robotyki PAN oraz Polskie Stowarzyszenie Pomiarów, Automatyki i Robotyki POLSPAR. Ponad 200 wystawców z kraju i z zagranicy zostało zgromadzonych w dwóch halach wystawienniczych. Także zainteresowanie ze strony gości było nadspodziewanie duże - przeważali wśród nich profesjonaliści, nie brakło też studentów uczelni technicznych.

***
Wykaz Okręgowych i Obwodowych Urzędów Miar
Ażeby ułatwić zainteresowanym Czytelnikom dotarcie do terenowych jednostek Głównego Urzędu Miar, postanowiliśmy przedstawić szczegółowe informacje, dotyczące struktury, lokalizacji oraz danych adresowych poszczególnych Urzędów Miar.

***
Ewa Mączewska
Wymagania dyrektyw dla towarów paczkowanych
Większość towarów codziennego użytku jest całkowicie automatycznie umieszczana w opakowaniach jednostkowych już podczas procesu produkcyjnego. Jako tak zwane "towary paczkowane" trafiają za pośrednictwem handlu do konsumenta. Zgodnie z definicją towarem paczkowanym jest przeznaczony do sprzedaży produkt umieszczony w opakowaniu jednostkowym dowolnego rodzaju, którego deklarowana ilość, odmierzona bez udziału nabywcy, nie może ulec zmianie bez otworzenia, uszkodzenia lub wyraźnego naruszenia opakowania. Pojęcie towaru paczkowanego jest więc bardzo szerokie i zależne od produktu, który wypełnia opakowanie. Może to być butelka, kubeczek, puszka itp. Same produkty są różnorodne, ale jeszcze bardziej zróżnicowane są formy, wielkości i kształty opakowań. Mają one jednak jedną cechę wspólną - na etykiecie towaru paczkowanego podawana jest ilość nominalna produktu w nim zawartego, wyrażona w odpowiedniej jednostce miary lub liczbą sztuk.

***
Mettler Toledo
Ethernet łączy biuro z fabryką
Sieci oparte na Ethernecie są coraz chętniej wybierane do stosowania na poziomie fabryki. Dzisiaj każde urządzenie biurowe dowolnej firmy łączy się przez Ethernet, aby przesyłać dane, komunikaty i informacje dotyczące procesów technologicznych.

***
Mettler Toledo
Terminal JAGXTREME. przewodzi rewolucji w ważeniu
Dziesiątki tysięcy zespołów JAGUAR. jest zainstalowanych na całym świecie. Obsługują transport, przemysł napojów i spożywczy , przemysł chemiczny i farmaceutyczny. Szeroko znany jako wiodący terminal wagowy sterujący procesami przemysłowymi, terminal JAGUAR. zdobył wyróżnienie "Readers' Choice" (Control Magazine) jako najlepsze technologicznie urządzenie wagowe ostatnich pięciu lat. Opierając się na słusznym wyborze nazwy JAGUAR., firma METTLER TOLEDO wyprowadza wyposażenie wagowe na nowe wyżyny, proponując jeszcze inny rewolucyjny produkt.

***
Precyzyjne dozowanie składników smakowych do lodów, dzięki całkowicie zintegrowanej technologii ważenia
Firma Frisco-Findus (Szwajcaria) produkuje około 200 różnych wyrobów mrożonych i tyleż rodzajów lodów. Od laboratorium rozwojowego i magazynów do działów produkcyjnych i kontroli ostatecznej, firma korzysta z dużej liczby wag i systemów wagowych firmy METTLER TOLEDO. Wydział produkcji lodów otrzymuje dane o recepturach z centralnie administrowanej bazy danych, na każdym etapie produkcji, łącznie z dodawaniem składników smakowych i koloryzujących.

***
Krzysztof Bencer - Simex
Czujniki THERMO NOBEL jakie to proste...
W pierwszym numerze podjęliśmy próbę krótkiego opisu czujników siły szwedzkiego producenta Nobel Elektronik. Zanim pismo dotarło do rąk Czytelników, większościowy pakiet akcji firmy zmienił właściciela. Od początku br. firma nosi nazwę THERMO NOBEL. Gwarantujemy, że zmianie uległa jedynie nazwa firmy, natomiast jakość oferowanych przez nią czujników pozostała nadal na najwyższym poziomie. W bieżącym numerze spróbujemy znaleźć odpowiedź na pytanie, czy użycie w artykule określeń: elegancja, odporność i trwałość w odniesieniu do czujników Nobla jest adekwatne do ich własności i możliwości pomiarowych. Uczynimy to, analizując niektóre ze zrealizowanych do tej pory przez naszą firmę aplikacji wagowych.

***
AB-CONTROL
Wagi elektroniczne w systemach regulacji wydajności
W wielu procesach technologicznych niezbędne jest dozowanie surowców czy półproduktów, w postaci sypkiej lub płynnej, w sposób ciągły. Bardzo dobre efekty w regulacji strugi uzyskuje się przy zastosowaniu wag elektronicznych. Mogą to być wagi przenośnikowe lub zbiornikowe. W pierwszym przypadku regulacja strugi realizowana jest na ogół poprzez zmianę prędkości liniowej taśmy, a sygnałem sprzężenia zwrotnego jest wynik ważenia masy na taśmie. W drugim przypadku regulację strugi uzyskuje się poprzez zmianę wydajności wybieraka (śrubowego lub innego), w który wyposażony jest zbiornik wagi.

***
Progress-Wagi
Wagi PFREUNDT do ładowarek kołowych
Wydobywane surowce mineralne są nieustannie transportowane do miejsc swojego przeznaczenia, co wiąże się z koniecznością kontroli ich przepływu. Efektem prac konstruktorów w zakresie przeładunku surowców masowych są ładowarki kołowe wyposażone w systemy wagowe firmy PFREUNDT. Dzięki unikalnemu rozwiązaniu waga ładowarkowa PFREUNDT posiada niezaprzeczalną przewagę nad rozwiązaniami stosowanymi dotychczas.

***
Wagi hakowe produkcji PROGRESS - WAGI
Firma PROGRESS - WAGI istnieje na rynku polskim 10 lat, produkując wagi i systemy wagowe przeznaczone do pracy w najtrudniejszych warunkach przemysłowych. Specjalizacja w zakresie produkcji wag hakowych oraz układów pomiarowych dla suwnic i wciągników pozwoliła skonstruować elektroniczne wagi najlepsze w swojej klasie, niezawodne, dokładne i łatwe w obsłudze.

***
Zbigniew Gac, Wiesław Gac - GAWAG
Kilkupokoleniowa tradycja
GAWAG to firma z tradycjami sięgającymi ponad czterdziestu lat i dwóch pokoleń. Jesteśmy polską firmą wagarską zajmującą się produkcją wag, wykorzystującą najnowocześniejsze osiągnięcia techniki wagarskiej do budowy wag i systemów ważących. Na początku lat dziewięćdziesiątych zapoznaliśmy się z ofertą firm dostarczających przetworniki tensometryczne najwyższej jakości w celu zastosowania ich do produkcji wag opartych o własne rozwiązania konstrukcyjne. W konsekwencji do produkcji wag samochodowych, kolejowych i zbiornikowych zastosowaliśmy cyfrowe przetworniki firmy METTLER-TOLEDO, model Power Cell 0760 lub najnowszy model MTX.

***
Mettler Toledo
Sterowanie procesem - małżeństwo z wyrachowania
Mariaż technologii pomiarów i sterowania doprowadził do uzyskania dobrego rezultatu przez wiodącą firmę integrującą systemy, Fielden Automation (dawniej Marshall Control Systems), która z powodzeniem zespoliła terminale JAGUAR. i PANTHER. firmy METTLER TOLEDO ze sterownikami PLC firmy Allen-Bradley w projekcie urządzeń technologicznych dla klientów we wszystkich trzech przemysłach. Terminale te szybko okazały się odpowiednie do precyzyjnego ważenia w każdej branży przemysłu nawet w najbardziej nieprzyjaznych warunkach pracy, gdzie stałym problemem są wibracje i zanieczyszczenia atmosfery.

***
Antoni Wojtulewicz
Zapytanie ofertowe w Serwisie automatyka.pl
Na przełomie lutego i marca w Serwisie automatyka.pl uruchomiony został dział poświęcony najnowszym wydarzeniom w branży. Równolegle uruchomiono mechanizm umożliwiający gromadzenie danych o szkoleniach, a także informator targowy. Kolejne nowe firmy po wypełnieniu formularza zgłoszeniowego dołączają swą ofertę do bazy danych Serwisu. W ciągu ostatniego miesiąca w Serwisie automatyka.pl zarejestrowało się ponad 100 nowych firm. Najważniejszym wydarzeniem było jednak uruchomienie w połowie marca mechanizmu przekazywania zapytań ofertowych. Ta nowa usługa może usprawnić przepływ informacji o ofertach kupna i przetargach i stać się ważnym narzędziem w pracy przedstawicieli branży automatyki przemysłowej, a także branż pokrewnych.

***
Zdzisław Kwiatkowski - FAWAG SA
Wagi kalkulacyjne i etykietujące z Lubelskich Fabryk Wag "FAWAG" S.A.
Produkcja sklepowych wag handlowych Lubelskich Fabryk Wag to już tradycja sięgająca wielu dziesięcioleci. Do końca lat 80. produkowane były tu tylko wagi mechaniczne - produkcję pierwszych wag elektronicznych kalkulacyjnych opracowano i wdrożono w końcu lat 80. Były to wagi CK-3, a ich konstrukcja oparta była na przetworniku optyczno-kodowym, współpracującym z elektroniką wykonaną w technice TTL. Kolejnym etapem było wdrożenie do produkcji w 1990 r. wag elektronicznych opartych na tensometrycznym przetworniku siły i importowanym układzie pomiarowym. Wdrożono do produkcji sześć odmian tych wag różniących się funkcjami oraz zastosowaniem. W tym okresie Lubelskie Fabryki Wag były jedynym producentem tego typu wag w Polsce.

***
Roman Drelich
Pompy dozujące firmy LMI DOSAPRO MILTON ROY
Technika objętościowego odmierzania cieczy znalazła swoje praktyczne rozwiązanie w postaci pomp dozujących. Obszar zastosowań obejmuje wszystkie możliwe gałęzie przemysłu. Wszędzie tam, gdzie należy podać ściśle określoną dawkę cieczy w zadanym czasie, do procesu technologicznego używa się pomp dozujących. Często dozowanie przebiega pod wysokim ciśnieniem. Technologia materiałowa umożliwia konstrukcję pomp odpornych chemicznie na wszystkie stosowane w praktyce media.

***
Jacek Zielonka - AUTOMEX System
Nowoczesne linie produkcyjne
Upowszechnienie się norm ISO 9000 spowodowało, że wiele zakładów zaczęło myśleć kategoriami poprawy i utrzymania jakości wyrobu końcowego. Otrzymanie certyfikatu stało się szczególnie istotne dla eksporterów chcących utrzymać swoją dobrą pozycję i markę na wymagających rynkach zagranicznych. W takich przypadkach szczególną rolę spełniają zarówno urządzenia do automatyzacji i kontroli produkcji, jak i firmy, które potrafią odpowiednio je dobrać i zaproponować właściwe rozwiązanie. W ten właśnie sposób firma AUTOMEX System podeszła do problemu, jaki przedstawił jej jeden z bardziej znanych producentów cukierków w kraju.

***
Marek Rusinowicz - AUTOMEX System
BARTEC - bezpieczne i niezawodne systemy automatyki
Wiele zakładów przemysłowych posiada na swoim terenie strefy, w których czasowo lub stale występuje zagrożenie wybuchem. Łatwopalne gazy, mgły, opary lub pyły na skutek zapłonu gwałtownie łączą się z tlenem pochodzącym z powietrza, przy czym wydzielają się duże ilości ciepła oraz następuje lokalny bardzo silny wzrost ciśnienia. To właśnie zjawisko popularnie nazywamy wybuchem. Aby zabezpieczyć zakład oraz pracowników, wszystkie instalacje znajdujące się w takich strefach muszą posiadać wykonanie zmniejszające do minimum ryzyko zainicjowania wyżej opisanej reakcji. Również standardowe urządzenia automatyki, choć napięcia i prądy w nich płynące nie są zbyt duże, mogą potencjalnie wywołać zapłon mieszanki wybuchowej. Dlatego też w przypadku, gdy zagrożenie takie może wystąpić, należy stosować rozwiązania specjalne.

***
Mirosław Wojdat
RADWAG - Wagi samochodowe
RADWAG jest firmą istniejącą od 1984 roku. W tym czasie ponad 70.000 wyprodukowanych wag znalazło odbiorców w kraju i za granicą. Oferta handlowa jest bardzo szeroka: od wag analitycznych o dokładności ważenia 0,01 mg do wag samochodowych o udźwigu 60 t. Tak bogatą ofertą handlową może się poszczycić tylko kilka firm wagarskich na świecie. Wszystkie produkowane przez RADWAG wagi posiadają zatwierdzenie typu wydane przez Główny Urząd Miar w Warszawie.

***
Łukasz Jusewicz
T 9000 uniwersalny, legalizowany terminal wagowy dla przemysłowych wag i systemów wagowych
Terminal IT 9000 przeznaczony jest dla przemysłowych wag i systemów wagowych o konstrukcji modułowej i bogatym oprogramowaniu. Szczególnie nadaje się do wag obsługujących przyjmowanie lub wydawanie towarów oraz systemów ważąco-dozujących w różnych dziedzinach przemysłu. Możliwość swobodnego programowania pozwala na zastosowanie w każdym przemysłowym systemie wagowym oraz współpracę z zakładową siecią komputerową lub pojedynczymi komputerami.

***
Arkadiusz Krawczyk
Stan napełnienia Czy pomiar poziomu spełnia twoje oczekiwania?
Bezkontaktowe pomiary i kontrola napełnienia zbiorników są nieodłącznym elementem systemów automatyki przemysłowej. W układach tych wymagana jest wysoka niezawodność, duża efektywność i niski koszt inwestycji. Informacje o ilości medium w zbiorniku można uzyskać na dwa sposoby: 1. Poprzez wykorzystanie do tego jednej z technik pomiaru poziomu, która oferuje informacje o wysokości słupa medium w zbiorniku. 2. Poprzez ważenie zbiornika na czujnikach tensometrycznych. Pierwsza z przedstawionych technik pomiaru jest bardzo popularna i stosunkowo tania. Niestety, ze względu na różne właściwości fizyczne mediów, jest ona często obarczona błędami pomiarowymi spowodowanymi np. pianą na powierzchni, nierównomiernym usypem itp.

***
Dariusz Glina - AUOMATYKA SERWIS
Wagi samochodowe
Bardzo ważnym elementem zakładu przemysłowego są wagi samochodowe bądź kolejowe, mające za zadanie kontrolę przepływu surowców oraz wyrobów gotowych poza obszar przedsiębiorstwa. Nowoczesne wagi pomostowe spełniają wiele funkcji znacznie wykraczających poza samo ważenie. Umożliwiają szczegółową rejestrację przepływu towarów, pozwalają na sporządzanie szeregu raportów i zestawień. Zadania stawiane wagom do ważenia pojazdów wymagają dużej niezawodności oraz dokładności zastosowanych urządzeń. Warunki te spełniają wagi samochodowe produkowane przez firmę AUTOMATYKA SERWIS z Polic w oparciu o cyfrowe przetworniki nacisku firmy METTLER TOLEDO, będącej światowym liderem w tym zakresie.

***
Małgorzata Paluszyńska
Pomorskie Wagi - profil produkcji, zakres działalności
Początkowo działalność firmy skupiała się wyłącznie na naprawie i konserwacji samochodowych wag mechanicznych. Pierwszą w pełni elektroniczną wagę samochodową wybudowaliśmy w 1991 roku. Była to waga najazdowa z pomostem stalowym o wymiarach 18 m x 3 m i nośności 60 Mg. Inwestycja powyższa była jedną z pierwszych, jaką wykonała w całości firma polska. W latach dziewięćdziesiątych w naszym kraju nastąpił znaczny wzrost zainteresowania takimi dobrami przemysłowymi, jak elektroniczne wagi samochodowe i kolejowe.

***
Hernan Fernandez, Janusz Rybski
Tradycja, dokładność, rzetelność
Firma COVENTRY, posiadająca wieloletnią tradycję w zakresie produkcji wag samochodowych i pomostowych, zaistniała na rynkach środkowej i wschodniej Europy w 1996 r., tworząc samodzielną placówkę w Czechach. W tym okresie została też nawiązana współpraca z polską firmą P.U.A. PROWAG, która stała się wyłącznym partnerem hiszpańskiego konsorcjum na terenie Polski. Co warto zaznaczyć, nazwa przedsiębiorstwa, wywodząca się od angielskiego ośrodka przemysłowego, miała według idei założycieli firmy obrazować wprowadzenie typowej dla Anglosasów jakości wyrobów na gruncie iberyjskim. Jak już wspomniano, asortyment produkcji obejmuje wagi samochodowe i pomostowe, które zostały zaprojektowane przez inżynierów hiszpańskich.

***
Maciej Zajączkowski
C16i... i wystarczy, by zalegalizować wagę samochodową
Jeśli moje rozważania z poprzedniego numeru "WiD" w temacie tzw. cyfrowych przetworników nie do końca Cię znudziły, Drogi Czytelniku, zapraszam do krótkiej prezentacji kolejnej propozycji inżynierów spod znaku HBM. Podobnie jak w przypadku omawianego wcześniej przetwornika FIT, głównym elementem nowej koncepcji jest czujnik tensometryczny z zabudowanym układem elektroniki. Tym razem jest to duży przetwornik C16A oraz wzmacniacz pomiarowy AD104 z wyjściem cyfrowym RS485. Na razie nic nadzwyczajnego. Zgoda! Ale FIT to po prostu cyfrowy "single point", a więc praktycznie gotowa waga - tylko podłączyć komputer i przeczytać. Waga samochodowa to jednak 6, 8 lub więcej czujników - i co z tą legalizacją?

***
Dariusz Glina
Zastosowanie systemu SIWAREX AWS w wagach automatycznych
Krytycznymi wymaganiami stawianymi wagom automatycznym są: niezawodność, dokładność oraz wydajność pracy. Bardzo ważnym elementem jest również prostota obsługi oraz możliwość optymalizacji parametrów procesu. Wymagania te spełnia sterownik SIWAREX AWS. SIWAREX AWS jest sterownikiem wagi automatycznej, odważającej produkty sypkie oraz ciecze, w który wyposażane są automatyczne wagi porcjujące oraz przeładunkowe. Skonstruowany jest na bazie modułów systemu SIMATIC S7-300.

***
Kuba Müller
Hybrydyzacja wagi pomostowej
Dla wielu klientów zakup nowej, elektronicznej wagi samochodowej jest inwestycją nieosiągalną. Istnieje jednak rozwiązanie pośrednie, które nie dorównuje z wielu względów wadze elektronicznej, ale jest całkowicie nową jakością w stosunku do wagi mechanicznej. Mowa o hybrydyzacji wagi mechanicznej. Urządzenie takie jest wagą dźwigniową o odczycie elektronicznym. Pod tą skomplikowaną nazwą mieści się prozaiczne zastąpienie wagowskazu czujnikiem tensometrycznym i miernikiem wagowym. W tym momencie mamy wszelkie udogodnienia wynikające z elektronicznego odczytu, a więc możliwość podłączenia wszystkich wspomnianych wcześniej urządzeń, ale wciąż mamy pomost z układem dźwigniowym wymagającym mechanicznej konserwacji.

***
Kuba Müller
Wagi taśmociągowe
Wagi taśmociągowe to nic innego, jak wagi przenośnikowe. Ich zastosowanie jest bardzo szerokie. Mogą służyć do kontroli procesu produkcji, do regulacji procesów oraz do rozliczeń. Wagi naszej firmy znalazły zastosowanie w każdej z wymienionych dziedzin u tysięcy klientów w Europie i setek w Polsce. Aby przedstawić najlepiej możliwości naszych urządzeń, omówimy pokrótce kilka typowych zastosowań z podkreśleniem kluczowych cech.

***
Ryszard Hahn
II konferencja naukowo-techniczna Ważenie i Dozowanie w Procesach Przemysłowych
W ustrońskim hotelu "Narcyz", położonym w malowniczej okolicy Beskidu Śląskiego, już po raz drugi w historii Wydawnictwa redakcja miesięcznika "Napędy i Sterowanie" zorganizowała w dniach 21-23.02. b.r. konferencję poświęconą ważeniu i dozowaniu w procesach przemysłowych. Współorganizatorem tegorocznego spotkania był także zespół redakcyjny kwartalnika techniczno-informacyjnego "Ważenie i Dozowanie", będącego nowym periodykiem Wydawnictwa Druk-Art s.c. Co warte podkreślenia, i tym razem dopisała frekwencja, gdyż w Ustroniu zjawili się przedstawiciele ponad dwudziestu firm związanych z branżą oraz prawie trzydziestu zakładów, reprezentujących różne branże przemysłu.

***
Ireneusz Pawłowicz
Komputerowe systemy rejestracji ważeń prowadzonych na elektronicznych wagach samochodowych i kolejowych
Wiele przedsiębiorstw prowadzących skup surowca od producentów staje prędzej czy później przed koniecznością modernizacji i komputeryzacji tego procesu. Dotychczasowy system prowadzenia skupu oparty o mechaniczne wagi samochodowe oraz ręczną rejestrację dostaw z wielu powodów nie zdaje już egzaminu.

***
Mariusz Pankiewicz
Samochodowe wagi hybrydowe - producent "AUTOMAT-SŁUPSK"
S.P. "Automat-Słupsk", wychodząc naprzeciw potrzebom rynku wagarskiego, oprócz samochodowych wag elektronicznych i mechanicznych od roku 1992 produkuje samochodowe wagi hybrydowe. Waga hybrydowa, w najprostszym ujęciu, to waga o konstrukcji wagi mechanicznej z odczytem elektronicznym.

***
Kuba Müller
Wagi w życiu i przepisach
W poprzednim numerze, w którym zajmowaliśmy się problematyką dozowania, wspomniano, że tematem następnego artykułu będą wagi automatyczne porcjujące. Będziemy mogli więc przyjrzeć się naszej wadze workującej do cukru z punktu widzenia przepisów. Przepisy te zostały wprowadzone dosyć dawno temu, bo jeszcze w roku 1995, i obowiązują do dziś w niezmienionej formie. Co ciekawe, również dozowniki objętościowe zostały objęte tymi samymi przepisami, mimo że w ich pracy nie wykorzystuje się procesu ważenia. Dlaczego tak się stało? Odpowiedź jest bardzo prosta. Przepisy te opracowano z myślą o dominujących wtedy na rynku dozownikach mechanicznych, które również tak naprawdę nie ważyły porcji końcowej, a jedynie w pewnym momencie odcinały strugę materiału. Zmiana konstytucji utrudniła proces modyfikacji przepisów, a natłok reform zepchnął zmianę przepisów metrologicznych na dalszy plan. Wkrótce jednak należy spodziewać się znacznej zmiany przepisów w związku z planami zjednoczeniowymi.

***
Paweł Spurtacz
Urządzenia do sprawdzania poprawności wagi produktu
Na obecnym etapie rozwoju gospodarki wolnorynkowej w Polsce, w dobie bezpardonowej walki o klienta, podstawowymi metodami poprawy konkurencyjności firmy są: ˇ poprawa jakości produktu; ˇ obniżenie kosztów jego wytworzenia. Z uwagi na te wymagania coraz częściej różnego typu linie produkcyjne wyposażane są w wagi przepływowe (ang. checkweigher) - urządzenia testujące wagę produktu, sprawdzające jej poprawność i przeprowadzające na tej podstawie selekcję produktów, to znaczy odrzucenie z linii produkcyjnej tych egzemplarzy, których waga nie spełnia ustalonych wcześniej kryteriów.

***
Andrzej Baciński
Systemy dozowania i konfekcjonowania VISCODOS
Firma ViscoTec, znany i ceniony niemiecki producent pomp jednośrubowych (następca RESCH-a) wprowadził do sprzedaży pompy tego typu z wbudowanym układem ViscoDos. Układ ten potrafił zatrzymać pompę w dowolnej ze 100 pozycji ustawienia wirnika. Należy w tym miejscu dodać, iż pompy jednośrubowe są bardzo ciekawą propozycją do systemów dozowania cieczy o dużej lepkości.

***
Ryszard Hahn
Historia metrologii - część 2
Drugi odcinek niniejszego cyklu będzie poświęcony dosyć rozległej tematyce. Zawierać bowiem będzie zarówno opis jednostek miar stosowanych wśród Arabów, jak też omówienie miar i wag mających zastosowanie w państwach średniowiecznej Europy, ze szczególnym uwzględnieniem Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego, monarchii Karolingów, a także Anglii. Powrócimy również do miernictwa hebrajskiego, opierając się na wykazie miar ujętym w Biblii.
 

Reklama